CGMP là gì? Hiểu đúng chuẩn sản xuất mỹ phẩm và cách kiểm tra một nhà máy
CGMP là gì: bộ nguyên tắc thực hành tốt sản xuất mỹ phẩm theo ASEAN, 13 nhóm yêu cầu, khác gì giấy chứng nhận đủ điều kiện sản xuất và cách kiểm tra nhà máy.

CGMP là viết tắt của Cosmetic Good Manufacturing Practice — Thực hành tốt sản xuất mỹ phẩm: bộ nguyên tắc về con người, nhà xưởng, thiết bị, vệ sinh, quy trình và hồ sơ để lô mỹ phẩm nào làm ra cũng đồng nhất và an toàn như lô trước. Ở Việt Nam, CGMP thường được hiểu theo bản hướng dẫn của ASEAN, gọi là CGMP-ASEAN.
Từ này xuất hiện dày đặc trong lời chào hàng của các nhà máy gia công, nhưng ít khi được giải thích. Bài này nói rõ CGMP gồm những gì, nó khác thế nào với Giấy chứng nhận đủ điều kiện sản xuất mỹ phẩm mà nhà máy nào cũng phải có, và người thuê gia công nên nhìn vào đâu khi xuống xưởng — viết từ góc nhìn của một nhà máy đang vận hành mỗi ngày.
Tóm tắt: CGMP không phải tấm bảng treo tường mà là cách nhà máy làm việc hằng ngày. Giấy tờ cho biết nhà máy được phép sản xuất; còn CGMP thể hiện ở chỗ mỗi lô có hồ sơ, có mẫu lưu và truy ngược được tới từng nguyên liệu.
CGMP ra đời để giải quyết chuyện gì
Một mẻ kem đạt ở phòng lab chưa chắc đã đạt khi lên bồn pha hàng trăm ký. Nguyên liệu đổi lô, nước dùng sản xuất không ổn định, công nhân bỏ sót một bước vệ sinh — mỗi chỗ nhỏ đều có thể làm lô hàng khác lô trước. Kiểm tra ở cuối chuyền chỉ phát hiện được một phần, và khi phát hiện thì lô hàng đã làm xong.
CGMP đi theo hướng ngược lại: kiểm soát từ đầu vào, ghi chép từng bước, để chất lượng được tạo ra trong quá trình chứ không phải “soi” ra ở cuối. Khi có khiếu nại từ thị trường, hồ sơ lô và mẫu lưu cho phép nhà máy tìm đúng nguyên nhân thay vì đoán.
CGMP-ASEAN gồm 13 nhóm yêu cầu
Hướng dẫn thực hành tốt sản xuất mỹ phẩm của ASEAN được Sở Y tế TP.HCM tóm lược thành 13 nhóm nội dung. Cột cuối là chỗ người thuê gia công có thể tự quan sát hoặc hỏi khi đến nhà máy.
| Nhóm yêu cầu | Nói về điều gì | Người thuê gia công nhìn vào đâu |
|---|---|---|
| 1. Hệ thống quản lý chất lượng | Có cơ chế kiểm tra chất lượng, đánh giá hoạt động sản xuất và lưu tài liệu | Có bộ phận chất lượng tách riêng với bộ phận sản xuất không |
| 2. Nhân sự | Đủ người, đúng chuyên môn, có đào tạo; trưởng bộ phận sản xuất và chất lượng cùng chịu trách nhiệm quy trình | Ai phụ trách sản xuất, ai ký duyệt chất lượng |
| 3. Nhà xưởng | Quy hoạch, thiết kế, xây dựng và bảo trì phù hợp | Luồng đi của người, nguyên liệu và thành phẩm có tách nhau không |
| 4. Trang thiết bị | Thiết kế, lắp đặt, bảo dưỡng hợp lý cho sản xuất | Thiết bị có sổ bảo dưỡng, nhãn tình trạng sạch/chưa sạch |
| 5. Vệ sinh | Biện pháp vệ sinh cho nhân viên, nhà xưởng, máy móc, nguyên liệu, bao bì | Khu thay đồ, rửa tay, quy định mặc đồ bảo hộ |
| 6. Sản xuất | Nước, nguyên liệu đầu vào, đánh số lô, cân, quy trình, dán nhãn, đóng gói, biệt trữ thành phẩm | Khu cân nguyên liệu, phiếu cân, cách ghi số lô |
| 7. Kiểm tra chất lượng | Lấy mẫu, kiểm nguyên liệu, bán thành phẩm và thành phẩm; xử lý hàng tái chế, hàng trả lại | Kết quả kiểm từng mẻ trước khi chiết rót |
| 8. Hồ sơ tài liệu | Tiêu chuẩn kỹ thuật, công thức gốc, hồ sơ lô sản xuất, hồ sơ kiểm tra chất lượng | Đề nghị xem một bộ hồ sơ lô mẫu |
| 9. Thanh tra nội bộ | Tự đánh giá định kỳ toàn bộ hoặc một phần hệ thống, có báo cáo | Lần tự đánh giá gần nhất phát hiện gì, đã khắc phục ra sao |
| 10. Bảo quản | Khu bảo quản, kiểm soát hàng nhập và hàng lưu kho | Kho có tách nguyên liệu, bao bì, thành phẩm không |
| 11. Sản xuất và kiểm nghiệm theo hợp đồng | Có hợp đồng bằng văn bản phân định rõ trách nhiệm hai bên | Hợp đồng gia công ghi rõ ai chịu trách nhiệm phần nào |
| 12. Khiếu nại sản phẩm | Quy trình tiếp nhận, điều tra, ghi hồ sơ, đối chiếu lô liên quan | Khi khách báo lỗi, nhà máy truy theo số lô thế nào |
| 13. Thu hồi sản phẩm | Quy trình thu hồi nhanh, hồ sơ nhà phân phối, khu cách ly hàng thu hồi | Nhà máy có quy trình thu hồi bằng văn bản không |
CGMP khác gì Giấy chứng nhận đủ điều kiện sản xuất mỹ phẩm
Đây là chỗ người mới hay nhầm nhất. Theo Nghị định 93/2016/NĐ-CP về điều kiện sản xuất mỹ phẩm, cơ sở muốn sản xuất phải được thành lập hợp pháp và có Giấy chứng nhận đủ điều kiện sản xuất mỹ phẩm do Sở Y tế nơi đặt nhà máy cấp. Điều kiện gồm ba nhóm: nhân sự (người phụ trách sản xuất có chuyên môn hoá học, sinh học, dược học hoặc ngành liên quan), cơ sở vật chất (nhà xưởng, thiết bị phù hợp dây chuyền; kho tách biệt nguyên liệu, bao bì, thành phẩm; khu riêng cho chất dễ cháy nổ và hàng bị loại, bị thu hồi, bị trả lại) và hệ thống quản lý chất lượng (nguyên liệu đạt tiêu chuẩn, nước sản xuất tối thiểu đạt quy chuẩn nước ăn uống, có quy trình sản xuất cho từng sản phẩm, có bộ phận kiểm tra chất lượng, có hệ thống lưu hồ sơ).
Nghị định này cũng yêu cầu cơ sở, trong quá trình hoạt động, áp dụng hệ thống quản lý chất lượng theo bộ nguyên tắc CGMP-ASEAN. Bên cạnh đó còn có Giấy chứng nhận “Thực hành tốt sản xuất mỹ phẩm” (CGMP-ASEAN) do Bộ Y tế cấp sau đợt kiểm tra — một chứng nhận riêng, không thay cho giấy đủ điều kiện sản xuất.
| Khái niệm | Là gì | Ai cấp hoặc ai đánh giá | Có bắt buộc để sản xuất không |
|---|---|---|---|
| Giấy chứng nhận đủ điều kiện sản xuất mỹ phẩm | Giấy cho phép cơ sở được sản xuất mỹ phẩm tại đúng địa chỉ ghi trên giấy | Sở Y tế nơi đặt nhà máy | Bắt buộc theo Nghị định 93/2016/NĐ-CP |
| Giấy chứng nhận Thực hành tốt sản xuất mỹ phẩm (CGMP-ASEAN) | Xác nhận sau kiểm tra rằng nhà máy đáp ứng các nguyên tắc CGMP-ASEAN | Bộ Y tế | Hiện không phải điều kiện để sản xuất trong nước; một số đối tác hoặc thị trường có thể yêu cầu |
| Sản xuất theo tiêu chuẩn CGMP | Cách nhà máy tổ chức công việc theo bộ nguyên tắc CGMP | Người thuê gia công tự kiểm chứng tại xưởng, qua hồ sơ lô và mẫu lưu | Nghị định 93/2016/NĐ-CP yêu cầu áp dụng hệ thống chất lượng theo CGMP-ASEAN khi hoạt động |
Một chi tiết hay bị bỏ qua: Giấy chứng nhận đủ điều kiện sản xuất gắn với địa chỉ nhà máy. Sản xuất ở nơi khác địa chỉ ghi trên giấy là một trong các trường hợp bị thu hồi giấy theo Nghị định 93/2016/NĐ-CP. Khi thuê gia công, hãy chắc rằng hàng của mình được làm đúng ở xưởng ghi trên giấy.
Dự thảo nghị định mới có thể thay đổi gì
Bộ Y tế đang xây dựng Nghị định quy định về quản lý mỹ phẩm để thay thế Nghị định 93/2016/NĐ-CP. Theo bản dự thảo ngày 13/5/2026 được Thư viện Pháp luật đăng tải, nếu được thông qua, nghị định dự kiến có hiệu lực từ 31/12/2026; riêng phần tiêu chuẩn sản xuất, từ 01/01/2030 các cơ sở phải đáp ứng điều kiện sản xuất mới và làm thủ tục cấp lại Giấy chứng nhận đủ điều kiện sản xuất.
Đến thời điểm viết bài (10/2026), đây vẫn là dự thảo. Người làm thương hiệu chưa cần lo làm gì khác, nhưng nên ưu tiên nhà máy đã vận hành theo nguyên tắc CGMP ngay từ bây giờ, để khi quy định siết lại, nguồn hàng của mình không bị gián đoạn.
Xuống xưởng thì kiểm tra những gì
Một buổi tham quan nhà máy chừng một tiếng là đủ để biết nhiều điều mà hồ sơ năng lực không nói. Dưới đây là danh sách BECO khuyên Quý khách mang theo, áp dụng cho bất kỳ nhà máy nào, kể cả BECO.
- Xem bản gốc Giấy chứng nhận đủ điều kiện sản xuất mỹ phẩm, đối chiếu tên cơ sở, địa chỉ xưởng và dạng sản phẩm được phép sản xuất.
- Đề nghị xem một bộ hồ sơ lô đã hoàn tất: phiếu cân nguyên liệu, nhật ký pha chế, kết quả kiểm từng mẻ, người ký duyệt.
- Hỏi mẫu lưu: lô nào cũng giữ mẫu không, giữ ở đâu, giữ bao lâu, ai được lấy ra đối chiếu.
- Nhìn kho: nguyên liệu, bao bì và thành phẩm có tách khu không; hàng chờ kiểm, hàng bị loại có khu riêng không.
- Quan sát luồng người: công nhân thay đồ, rửa tay, đội mũ trùm tóc trước khi vào khu pha chế và chiết rót hay không.
- Hỏi nước dùng sản xuất được xử lý và kiểm tra ra sao.
- Hỏi quy trình khi khách báo lỗi: truy theo số lô thế nào, có quy trình thu hồi bằng văn bản không.
- Đọc kỹ điều khoản phân định trách nhiệm trong hợp đồng gia công — đây chính là nhóm yêu cầu số 11 của CGMP-ASEAN.
BECO áp dụng CGMP thế nào
Nhà máy BECO tại Vĩnh Long đủ điều kiện sản xuất mỹ phẩm theo tiêu chuẩn CGMP. Các chứng nhận hệ thống BECO đã có là ISO 9001:2015 về quản lý chất lượng, ISO 14001:2015 về quản lý môi trường và ISO 45001:2018 về an toàn, sức khoẻ nghề nghiệp.
Trong vận hành hằng ngày, BECO đặt ba chốt kiểm: nguyên liệu vào (đối chiếu tên, số lô, hạn dùng với hồ sơ nhà cung cấp), bán thành phẩm sau pha chế (pH, độ đồng nhất, màu, mùi, trạng thái — không đạt thì giữ mẻ lại, không cho xuống chuyền chiết rót) và thành phẩm trước khi đóng thùng (định lượng, độ kín nắp, nhãn, hạn dùng, số lô). Mỗi lô giữ mẫu lưu tại nhà máy. Quý khách yêu cầu thì BECO gửi bản sao hồ sơ mẻ và kết quả kiểm của đúng lô hàng của mình.
Cách đánh giá chắc chắn hơn cả vẫn là tự đến xem. Quý khách đặt lịch qua hotline 0854 666 222, chuyên viên phản hồi dưới 15 phút trong giờ hành chính.
Câu hỏi thường gặp
- CGMP có phải tiêu chuẩn riêng của ngành mỹ phẩm không?
- Đúng. Chữ C trong CGMP là Cosmetic — mỹ phẩm. Ngành dược, thực phẩm có bộ thực hành tốt riêng với yêu cầu khác. Ở Việt Nam, khi nói CGMP cho mỹ phẩm, người ta thường hiểu là bản hướng dẫn của ASEAN, gọi tắt là CGMP-ASEAN, gồm 13 nhóm yêu cầu từ hệ thống chất lượng tới thu hồi sản phẩm.
- Nhà máy chưa có giấy chứng nhận CGMP-ASEAN thì có được sản xuất mỹ phẩm không?
- Theo Nghị định 93/2016/NĐ-CP, điều kiện để một cơ sở được sản xuất mỹ phẩm là có Giấy chứng nhận đủ điều kiện sản xuất mỹ phẩm do Sở Y tế nơi đặt nhà máy cấp. Nghị định này đồng thời yêu cầu cơ sở, trong quá trình hoạt động, áp dụng hệ thống quản lý chất lượng theo nguyên tắc CGMP-ASEAN. Giấy chứng nhận CGMP-ASEAN do Bộ Y tế cấp là một chứng nhận riêng, hiện không phải điều kiện để được sản xuất trong nước.
- “Theo tiêu chuẩn CGMP” và “có giấy chứng nhận CGMP-ASEAN” khác nhau thế nào?
- Câu thứ nhất mô tả cách nhà máy tổ chức sản xuất: làm theo bộ nguyên tắc CGMP. Câu thứ hai nghĩa là nhà máy đã qua đợt kiểm tra của cơ quan có thẩm quyền và được cấp giấy. Khi một nhà máy nói đã có giấy chứng nhận, Quý khách nên đề nghị xem bản gốc, đối chiếu tên cơ sở, địa chỉ nhà máy và ngày cấp.
- CGMP liên quan gì tới hồ sơ PIF của sản phẩm?
- Phần 1 của Hồ sơ thông tin sản phẩm (PIF) có mục công bố của nhà sản xuất về việc sản phẩm được sản xuất phù hợp nguyên tắc CGMP-ASEAN hoặc tương đương, kèm hệ thống ghi số lô. Nghĩa là cách nhà máy vận hành đi thẳng vào hồ sơ sản phẩm đứng tên thương hiệu của Quý khách.
- Nghị định mới về mỹ phẩm có bắt mọi nhà máy làm lại giấy tờ không?
- Bộ Y tế đang lấy ý kiến dự thảo Nghị định quy định về quản lý mỹ phẩm. Bản dự thảo ngày 13/5/2026 đề xuất từ 01/01/2030 các cơ sở phải đáp ứng điều kiện sản xuất theo quy định mới và làm thủ tục cấp lại Giấy chứng nhận đủ điều kiện sản xuất. Đến tháng 10/2026 đây vẫn là dự thảo, nội dung có thể thay đổi khi ban hành chính thức.
- Tôi có được xuống xưởng BECO để tự kiểm tra không?
- Được. Quý khách gọi hoặc nhắn Zalo 0854 666 222 để đặt lịch trong giờ làm việc (Thứ 2 – Thứ 7, 07:30 – 17:00). Khi đến, Quý khách có thể xem khu cân nguyên liệu, khu pha chế, chiết rót, kho và đề nghị xem mẫu hồ sơ lô cùng cách BECO giữ mẫu lưu.
Sản phẩm là mỹ phẩm, không phải thuốc và không có tác dụng thay thế thuốc chữa bệnh. Nội dung mang tính tham khảo, không thay thế văn bản pháp luật hiện hành.
Cần hỏi cụ thể cho sản phẩm của Quý khách?
Nhắn cho BECO, người phụ trách trả lời trong 15 phút giờ hành chính.
